This page is also available in following languages: version française Nederlandse versie

Origin of different emissions (Dutch)

De werking van een automotor is gebaseerd op de verbranding van brandstof. Alle fossiele brandstoffen zijn opgebouwd uit koolstof (C) en waterstof (H). Wanneer we ze verbranden krijgen we de volgende reactie:

HC + O2=> CO2+ H2O

Deze reactie is de ideale verbrandingsreactie: een perfecte verbrandingsmotor zal enkel CO2 en water (H2O) produceren. Water is volstrekt onschadelijk. CO2 is niet schadelijk voor mens of dier, maar is wel een broeikasgas en draagt dus bij aan de opwarming van de aarde. Het reduceren van de CO2-uitstoot is een complex probleem, dat hier niet verder wordt beschreven.

Hoe beter het verbrandingsproces, hoe meer brandstof volgens de ideale reactie verbrandt. In de realiteit treden nog tal van andere reacties op, waarbij allerlei gassen en stoffen vrijkomen:

- PM (fijn stof): onverbrande of onvolledig verbrande brandstofresten of vervuilingen die in de brandstof zaten, kunnen vast of vloeibaar zijn. Deze vormen het zogenaamde fijn stof. Hoge concentraties fijn stof in de lucht stimuleren infecties en aandoeningen van de luchtwegen, en kunnen leiden tot kanker. De kwaliteit van de brandstof speelt een belangrijke rol in de beperking van de PM-emissies door auto's. In een MIRA-T-rapport (VMM) werd berekend dat de transportsector goed is voor 25% van de PM10-emissies (dit zijn deeltjes met een diameter kleiner dan 10┬Ým) in Vlaanderen.

- NOx (stikstofoxiden): de zuurstof die gebruikt wordt voor de verbranding komt uit de omgevingslucht. De lucht bevat ook stikstof (N2) en bij hoge temperaturen (zoals in een verbrandingsmotor) reageert die stikstof met zuurstof in de lucht en vormt het NOx. Te hoge NOx-concentraties leiden tot aandoeningen van de luchtwegen en dragen bij aan de vorming van ozon en zure regen, en in beperkte mate aan het broeikaseffect. Transport was in 2006 verantwoordelijk voor 49% van de NOx-uitstoot in Vlaanderen.

- SO2 (zwaveldioxide): in de brandstof zijn doorgaans kleine hoeveelheden zwavel aanwezig. Die zwavel reageert ook met zuurstof en vormt SO2. Te hoge concentraties SO2 veroorzaken luchtwegeninfecties, verergeren hartaandoeningen en dragen bij aan de vorming van zure regen. De kwaliteit van de brandstof is hier een bepalende factor. In MIRA-T (VMM) werd becijferd dat, dankzij de invoering van zwavelarme brandstoffen, de SO2-uitstoot van transport in Vlaanderen tussen 1995 en 2005 gedaald is met 85%.

- CO (koolstofmonoxide): wanneer onvoldoende zuurstof aanwezig is bij de verbranding, wordt CO in plaats van CO2 gevormd. CO is giftig voor de mens, en kan bij voldoende hoge concentraties leiden tot gezondheidsproblemen. Volgens MIRA-T veroorzaakte transport in 2006 32% van de totale CO-uitstoot in Vlaanderen.

- HC (koolwaterstoffen): te weinig zuurstof, temperatuur of tijd kunnen ertoe leiden dat een deel van de brandstof niet of onvolledig verbrand wordt. In dat geval blijven resten van koolwaterstofverbindingen achter in de uitlaatgassen (in gasvorm). Afhankelijk van de stof en de concentratie kunnen koolwaterstoffen een effect hebben op de volksgezondheid, maar ook bijdragen aan ozonvorming of het broeikaseffect. Transport zorgde in 2006 voor 17% van de uitstoot van koolwaterstoffen in Vlaanderen.

Aangezien al deze gassen en stoffen ontstaan uit ongewenste reacties, is het verbeteren van het verbrandingsproces (opdat zoveel mogelijk brandstof volgens de ideale reactie verbrand wordt) een efficiënte manier om hun emissies te verminderen. Niet alleen ontstaan minder ongewenste stoffen, er komt ook meer energie vrij om de motor aan te drijven, zodat minder brandstof verbruikt wordt om hetzelfde vermogen te leveren.

last database update: 09/07/2018 - next database update planned for: 30/09/2018
administrator login